Złota Praga

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki

Synagoga Staronowa

Email Drukuj PDF

Bezcenny skarb praskiej Gminy Żydowskiej to niepozorny budynek znajdujący się w centrum Josefova, przy ulicy Červenej 2. Zatrzymajcie się przy nim i patrząc na charekterystyczne ceglane schodkowe szczyty synagogi westchnijcie uświadamiając sobie, ileż te stare mury widziały… Czas rozkwitu dzielnicy żydowskiej, mroczne czasy prześladowań i pogromów…

Zbudowana w 1275 roku wciąż służy jako żydowska bożnica i jest najstarszą czynną synagogą w Europie. Nie zniszczyły jej pożary ani wojny. Nie uległa większym przebudowom, dzięki czemu możemy ją widzieć niemalże taką, jaką widzieli ja zwiedzający miasto przed wielu laty. Już w średniowieczu obrastała w legendy a wielu ówczesnych Żydów wierzyło, że jest ona najstarsza na świecie, gdyż przy jej budowie użyto kamieni ze zburzonej świątyni Salomona w Jerozolimie, przeniesionych nad Wełtawę przez anioły.

Do wnętrza synagogi prowadzi dziewięć stopni w dół, z przedsionka wchodzi się do kwadratowej głównej sali modlitewnej. Dwa rzędy filarów biegną od wschodu do zachodu i przesłaniają widok znajdującego się na wschodniej ścianie Aron ha-kodesz (szafy ołtarzowej w której przechowywane są zwoje Tory.). Na środku znajduje się duża bima (podwyższone miejsce stawiane w centrum bożnicy, w którym znajduje się stół do wykładania i czytania Tory), otoczona oryginalną XV-wieczną żelazną kratą, kutą w wymyślne ornamenty. Na ścianach znajdują się liczne kamieniarskie i hebrajskie inskrypcje. W bocznych pomieszczeniach znajdują się babińce (kobiety mogły się przyglądać modlitwom jedynie przez wąskie otwory w ścianach Sali modlitewnej).

Synagoga stanowi jeden z obiektów należących do Muzeum Żydowskiego w Pradze.

 Oficjalna strona muzeum: www.jewishmuseum.cz

CIEKAWOSTKI:

  • Zaskoczyć może wysokość głównej sali synagogi- wnętrze budynku znajduje się poniżej poziomu ulicy, który przez stulecia podniósł się znacznie. Niesamowicie namacalny ślad kilku wieków, które upłynęły od czasu powstania synagogi …
  •  Sklepienie nawy głównej w odróżnieniu od większości gotyckich budowli ma pięć żeber a nie cztery- dzięki temu udało się budowniczym uniknąć elementu kojarzącego się z krzyżem. Przetrwanie synagogi przez tyle wieków jest cudem- a jej ocalenie w czasie II wojny Światowej to już ponury żart historii albowiem uratowała ją przed zniszczeniem decyzja Hitlera o utworzeniu w Pradze „Egzotycznego Muzeum Wymarłej Rasy”.
  •  Jedna z legend dotyczących synagogi głosi, że na jej poddaszu ukryto szczątki glinianego golema stworzonego przez rabbiego Löw . Mędrzec zakazał wstępu na poddasze i ów zakaz był ponoć przez wieki respektowany i tylko raz jeden z praskich rabinów odważył się tam zajrzeć. Po poddaniu się obrzędowi oczyszczenia, poście i włożeniu szaty pokutnej wyruszył na poddasze przy dźwiękach psalmów śpiewanych przez jego uczniów. Co tam ujrzał pozostało tajemnicą , rabin po powrocie dygotał i podtrzymał zakaz wstępu w to pokryte grubą warstwą kurzu historii miejsce. Potem był jeszcze kominiarz Vondrejc, który spadł i złamał sobie kark biedaczysko… Kolejnym śmiałkiem mającym odwagę zakłócić spokój poddasza był wszechstronny i wybitny reporter Egon Edward Kisch. Udało mu się tam dostać a po powrocie rozczarował pewnie wszystkich brakiem oznak rozstroju nerwowego i obwieszczeniem, że poza kurzem i starymi rupieciami nic na poddaszu nie ma. Romantykom pozostaje wierzyć, że niedokładnie szukał…:)
Według : Praga. Legenda i rzeczywistość. Karel Krejčí.  oraz www.wikioedia.pl